ISTAKNUTO:
prev next
CRKVA BRVNARA- SIMBOL VJERE I DUHOVNOSTI /REPORTAŽA/

CRKVA BRVNARA- SIMBOL VJERE I DUHOVNOSTI /REPORTAŽA/

U selu Palačkovci,na dvanaestom kilometru od Prnjavora, na razmeđu sa derventskom opštinom, nalazi se crkva brvnara, nacionalni bh spomenik  nulte kategorije, pravoslavni hram neprocjenljive duhovne vrijednosti.Postoji od 1843. godine,a  12. jul, dan posvećen apostolima Petru i Pavlu, krsna je slava ove svetinje.

 

Priredila: Tamara Stojanović

 

PRNJAVOR, 12. JULA /SRNA/ – Crkva brvnara u Palačkovcima postoji od 1843. godine o čemu postoji i zabilježeno, odnosno urezano svjedočanstvo –iznad ulaznih vrata urezana godina gradnje.

Sveštenik palačkovačke parohije Mićo Gojković  kaže da je za ovu crkvu specifično što je to jedna  od rijetkih crkava brvnara,  sačuvanih u potpunosti  u izvornom obliku.

“Nažalost malo je pisanih tragova o životu crkve.Nije građena u klasičnom smislu, kao objekat brvnare, već u to vrijeme uz najsavremeniji način vezivanja drveta. Na crkvi je do sada urađena samo rekonstrukcija krova,  kao i osvježenje poda, s tim da je svaki kamen  ostao na svom mjestu, ali  su dodatno povezani” , priča ovaj sveštenik.

Unutrašnji dio crkve u kojem se nalaze pjevnica, časna trpeza, žrtvenik i sav ostali inventar sačuvani su  od nastanka do danas.

U crkvi se nalaze ikone iz 19. vijeka,  među kojima ima ruskih radova,  srpskih ikona nastalih u vojvođanskim radionicama i nekoliko rukom oslikanih litijskih barjaka.

“Ikone se nalaze u našem hramu, osvježene su prilikom rekonstrukcije krovnog dijela crkve  čime im je produžen  vijek trajanja i u solidnom su stanju.Barjaci su sačuvani u eparhijskoj riznici” , priča Gojković.

Crkva u posjedu ima i Jevanđelje iz perioda austro-ugarske vladavine, napisano na crkveno-slovenskom.

Dolaskom austro-ugarske vlasti na područje BiH, crkva je dobila mogućnost izgradnje zvonika, koji je u vrijeme Otomanskog carstva bio zabranjen jer se njime oglašavao poziv na okupljanje vjernika. Zvona koja su stavljena kod crkve brvnare, u vrijeme rata 1914. godine,  su istopljena i korištena u austro-ugarskoj vojsci za pravljenje topovske đuladi i granatiranje srpskih položaja.  Nova zvona kupljena su 1926. godine i u upotrebi su i danas.

 

Crkve brvnare postoje samo u BiH i Srbiji, zbog čega kao svjedoci jednog vremena predstavljaju veliku turističku atrakciju. Tako bi barem trebalo biti, međutim u realnom životu stvari izgledaju dosta drugačije.

Sveštenik Gojković  kaže da iako je ova crkva spomenik kulture, za protekle dvije godine,  koliko službuje u ovoj parohiji , niko iz nadležnih institucija nije posjetio  crkvu niti ponudio pomoć u iznalaženju načina za povećanje posjećenosti  i  turističku promociju.

“Vjerujući narod dolazi,  imali smo posjetu jedne grupe ljudi  iz Beograda, dolaze nam đaci,posebno sa područja Dervente koji su ove godine bili u 3-4 navrata, prošle godine su nas posjetili turisti iz Njemačke koji su boravili u Banji Kulaši, imali smo posjete penzionara iz Broda i Kozarske Dubice. Međutim, sve su to posjete po preporuci  ljudi koji ovdje žive” , ističe Gojković.

On kaže da treba urediti prilazni put do crkve.U planu je i uređenje crkvenog  kompleksa, kao i otvaranje šetališta do obližnjeg izvora ‘Vladičin točak’.

Parohijani sela Palačkovci nastavljaju da njeguju pravoslavnu tradiciju, a najviše se kod ovog svetišta okupljaju u vrijeme velikih praznika. Tako je i na današnji dan kada se u povodu hramovne slave Petrovdana  u crkvi brvnari služi liturgija.

“Crkva je na dan hramovne slave najposjećenija. Narod se okupi na molitvi, ali se nažalost izgubio  onaj običaj većeg druženja na zboru. Nekada je Petrovdan, prema svjedočenjima mještana, bilo zborovanje koje je trajalo tokom cijelog dana pa sve do kasno u noć. Današnji tempo života nas je udaljio jedne od drugih “ , priča palačkovački sveštenik.

On je pozvao vjernike da se vrate molitvenom  sabranju, da  budu pravi hristovi sljedbenici , a da praznik Svetih apostola Petra i Pavla bude praznik  duhovnog preobražaja .

O očuvanju tradicije i nekadašnjem zborovanju kod crkve u Palačkovcima svjedoči i mještanin Ljubo Milinčić,  koji kaže da je  crkva brvnara od velikog značaja za  Gornje i Donje Smrtiće,Donje i Gornje Palačkovce-4 sela koja obuhvata palačkovačka parohija.

“Ima razlike u zborovanju nekada i sada,  prije je sve bilo prirodnije,  sviralo se, igralo, družilo. Na zbor se moglo doći i bez para,tako se i radilo. Dolazili su vjernici i iz okolnih sela, a i mi smo pješke išli na zborovanja u Detlak i Štrpce. Narod je bio mnogo veseliji nego sada” , prisjeća se Milinčić.

Crkva brvnara u Palačkovcima od davne 1843. pa sve do danas svjedoči o velikoj ljubavi naroda prema  svojoj vjeri, koji ju je  izgradio i ostavio u naslijeđe potomcima, da je vole i poštuju.

Rješenjem Zavoda za zaštitu spomenika kulture BiH iz Sarajeva od 27. marta 1970. godine ova crkva ima svojstva nepokretnog spomenika kulture i stavljena je pod zakonsku zaštitu. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika u maju 2005. godine donijela je odluku da se ova pravoslavna svetinja proglasi nacionalnim spomenikom u BiH. /kraj/foto 

PROČITAJTE JOŠ
MALEŠEVIĆ: OČUVATI SRPSKI JEZIK I PISMO
Ministar prosvjete i kulture Republike Srpske Dane Malešević rekao je večeras u Prnjavoru da bi kroz nastavni proces u osnovnim i srednjim školama trebalo posvetiti dužnu pažnju očuvanju srpskog jezika ...
Pročitaj
  Ukoliko kiša nastavi da pada nesmanjenim intenzitetom, opština Prnjavor bi se mogla suočiti sa poplavom sličnom onoj iz 2010. godine, pa i težom, izjavio je šef Štaba Civilne zaštite ove ...
Pročitaj
Dvadesetoro srpske djece sa sjevera Kosova boraviće sutra u posjeti opštini Prnjavor,gdje će im domaćin biti Turistička organizacija ove opštine. Predviđeno je da djecu prime načelnik opštine Siniša Gatarić i predsjednik ...
Pročitaj
Odbornik Narodnog demokratskog pokreta /NDP/ Igor Suvajac vratio je mandat u Skupštini opštine Prnjavor zbog angažovanja na drugim poslovima. NJegovo mjesto bi već na narednoj sjednici trebalo da popuni sljedeći na ...
Pročitaj
 Ambasada Poljske u BiH i rimokatolička crkva u Prnjavoru postavili su spomen-ploču u crkvi Svetog Ante Padovanskog posvećenu Poljacima koji su od 1894. do 1946. godine živjeli na području današnje ...
Pročitaj
MALEŠEVIĆ: OČUVATI SRPSKI JEZIK I PISMO
PONAVLJA SE 2010. GODINA?
POSJETA MLADIH SA KOSOVA
SUVAJAC VRATIO ODBORNIČKI MANDAT
OTKRIVENA SPOMEN-PLOČA POLJACIMA